Ăn dặm là quá trình chuyển đổi dinh dưỡng quan trọng, từ chế độ hoàn toàn bằng sữa mẹ sang kết hợp với các loại thức ăn thô. Nếu được thực hiện một cách khoa học và hợp lý, quá trình này sẽ giúp trẻ dễ dàng hấp thụ đủ dưỡng chất từ thực phẩm, tạo nền tảng cho sự phát triển toàn diện.
Theo TS.BS Phan Bích Nga (Viện Dinh dưỡng Quốc gia), trẻ nên bắt đầu ăn dặm từ khi tròn 6 tháng tuổi. Lý do là lúc này, nguồn năng lượng và dưỡng chất từ sữa mẹ không còn đủ để cung cấp cho nhu cầu phát triển ngày càng tăng của trẻ.
Các nguyên tắc vàng trong chế độ ăn dặm
Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, phụ huynh cần tuân thủ một số nguyên tắc cơ bản khi cho trẻ ăn dặm:
Thứ nhất, nên tận dụng các nguồn thực phẩm sẵn có tại địa phương và chọn rau củ theo mùa để đảm bảo an toàn thực phẩm.
Thứ hai, thức ăn chế biến phải mềm, dễ nhai, dễ nuốt và hợp khẩu vị của trẻ. Đặc biệt lưu ý không nên cho gia vị mắm muối vào thức ăn của trẻ dưới 1 tuổi, vì có thể ảnh hưởng đến chức năng thận.
Thứ ba, cần cho trẻ ăn theo nguyên tắc từ loãng tới đặc, từ ít tới nhiều, giúp trẻ tập làm quen dần với thức ăn mới. Số lượng thức ăn và bữa ăn sẽ tăng dần theo tuổi.
Thứ tư, ngoài việc đa dạng hóa thực phẩm để tạo màu sắc hấp dẫn, cần bổ sung thêm dầu hoặc mỡ (hoặc vừng, lạc) để cung cấp thêm năng lượng, giúp trẻ mau lớn.
Cuối cùng, không cho trẻ ăn bánh ăn dặm, uống nước ngọt trước bữa ăn vì sẽ làm trẻ chán ăn, bỏ bữa hoặc ăn ít đi. Hơn nữa, tất cả dụng cụ chế biến phải sạch sẽ; cha mẹ cần rửa tay bằng xà phòng và nước sạch trước khi chế biến và khi cho trẻ ăn.
Thực đơn ăn dặm phải cân bằng 4 nhóm dưỡng chất
Thực đơn ăn dặm tốt nhất phải có đầy đủ và cân đối bốn nhóm dưỡng chất thiết yếu:
– Nhóm tinh bột: Chủ yếu sử dụng gạo tẻ, gạo tám mới. Không nên trộn lẫn gạo nếp, ý dĩ, hạt sen, đậu xanh vì có thể gây đặc khó ăn hoặc khó tiêu.
– Nhóm chất đạm: Bao gồm thịt, cá, trứng, sữa, cua, tôm… Khi mới bắt đầu tập ăn bổ sung, nên dùng thịt nạc (lợn, gà) và lòng đỏ trứng gà vì giàu đạm, béo và dễ tiêu hóa. Từ tháng thứ 7 có thể bổ sung thịt bò, cá, tôm, cua. Trẻ từ tháng thứ 8 trở đi cần được ăn đa dạng các loại đạm hơn.
– Nhóm vitamin và khoáng chất: Cần bổ sung các loại rau củ như cà rốt, củ cải, rau ngót, rau dền và trái cây như chuối, cam, đu đủ…
– Nhóm chất béo: Trẻ cần được ăn cả dầu thực vật và mỡ động vật (mỡ gà, mỡ lợn) với tỷ lệ tốt nhất là 1:1. Nên đa dạng các loại dầu thực vật (đậu nành, mè, ôliu…). Cần lưu ý lượng dầu/mỡ phù hợp: Khi bắt đầu ăn bổ sung, mỗi bữa cần 2,5ml dầu/mỡ; từ 8 tháng trở lên là 5ml; và gần 1 tuổi là 7,5-10ml/bữa, theo nguyên tắc một bữa dầu, một bữa mỡ.
Hướng dẫn chế biến và dinh dưỡng theo giai đoạn
Quy trình chế biến cơ bản
Sơ chế thực phẩm: Thịt, cá, tôm… cần rửa sạch, rã đông đúng cách nếu lấy từ ngăn đá, sau đó hấp trước khi băm hoặc xay nhuyễn. Rau củ nhặt sạch, ngâm nước muối, sau đó cắt nhỏ, hấp chín rồi xay hoặc băm nhỏ.
Chế biến: Đong đủ lượng nước và bột/gạo vào nồi rồi nấu chín. Lưu ý quấy đều tay. Khi bột/cháo sôi, cho trứng đã đánh tan hoặc thịt, cá, tôm băm nhỏ vào, đun sôi 5-7 phút, sau đó thêm rau xanh và một chút dầu ăn. Khi bột sôi lại, nhắc xuống, để nguội ấm rồi cho trẻ ăn.
Cha mẹ nên hạn chế lạm dụng máy xay sinh tố khi trẻ lớn (từ 12 tháng trở lên), bởi lúc này trẻ bắt buộc phải được tập ăn cháo hạt và các thực phẩm như cơm nát, mỳ, bún, phở để tránh trẻ lười nhai dẫn đến biếng ăn.
Dinh dưỡng cho trẻ 7 – 12 tháng tuổi
– Trẻ 7 – 8 tháng tuổi: Khi bắt đầu ăn bổ sung, tập ăn cho trẻ với lượng và độ đặc tăng dần. Lúc đầu cho ăn 2-3 thìa bột mỗi lần, 2-3 lần/ngày. Khi trẻ đã quen, có thể tăng lên 2-3 bữa bột một ngày (mỗi bữa từ 1/2 – 2/3 bát ăn cơm). Trẻ cần uống thêm nước ép trái cây và bú mẹ theo nhu cầu. Trẻ không bú mẹ cần uống 600-700ml sữa/ngày (bao gồm sữa công thức, sữa chua, phô mai…). Thực đơn hàng ngày cần đảm bảo lượng đạm từ 10 – 15g, bột gạo từ 40 – 80g, rau xanh từ 25g.
– Trẻ 9 – 10 tháng tuổi: Cho trẻ ăn 3 bữa bột đặc/ngày, mỗi bữa từ 3/4 đến miệng bát. Giai đoạn này, đa số các loại thực phẩm mềm bé đều đã có thể ăn được do đã mọc 2-4 răng sữa. Trẻ không bú mẹ cần uống 500 – 600ml sữa/ngày.
– Trẻ 11 – 12 tháng tuổi: Trẻ đã có thể nhai tốt hơn, các loại thức ăn không nhất thiết phải nghiền nhuyễn nữa. Tiếp tục cho trẻ ăn 3 bữa bột đặc/ngày, mỗi bữa từ 3/4 đến miệng bát, và uống 500 – 600ml sữa/ngày nếu không bú mẹ. Việc đa dạng các loại thực phẩm sẽ giúp bé bổ sung dưỡng chất tốt hơn.
MỜI BẠN XEM THÊM
BỘT ĂN DẶM HUMABABY VỊ ÓC CHÓ, CÀ RỐT – Ăn dặm thông minh, bé thông minh!
Mẹ ơi, giai đoạn ăn dặm không chỉ là về việc cho bé ăn no, mà còn là về việc nuôi dưỡng trí não và thể chất của bé phát triển toàn diện. Bột ăn dặm Humababy Vị Óc Chó, Cà Rốt chính là “bí kíp” của mẹ, mang đến bữa ăn thơm ngon, bổ dưỡng, giúp bé thông minh, lanh lợi ngay từ những năm tháng đầu đời.
Óc chó & Cà rốt: Bộ đôi hoàn hảo cho sự phát triển
Óc chó được xem là “Siêu thực phẩm” cho não bộ, giàu Omega-3 DHA, hỗ trợ phát triển trí não và thị giác của bé, giúp bé thông minh, nhanh nhẹn.Cà rốt cung cấp vitamin A dồi dào, giúp bé sáng mắt, tăng cường sức đề kháng, cho bé khỏe mạnh, vui chơi thỏa thích.Sự kết hợp hoàn hảo này không chỉ mang đến hương vị thơm ngon, hấp dẫn mà còn cung cấp dưỡng chất thiết yếu cho sự phát triển toàn diện của bé.
Dinh dưỡng “chuẩn chỉnh”, không cần nấu nướng
- Bột ăn dặm Humababy giữ trọn vẹn giá trị dinh dưỡng từ óc chó và cà rốt tươi ngon, cung cấp đầy đủ các dưỡng chất thiết yếu như protein, vitamin, khoáng chất và chất xơ.
- Mẹ không cần lo lắng về việc mất chất dinh dưỡng khi không tự nấu nướng, bé yêu vẫn nhận được đầy đủ những gì cần thiết cho sự phát triển.
An toàn tuyệt đối, mẹ yên tâm!
- 100% nguyên liệu tự nhiên, không chất bảo quản, không hương liệu, không màu nhân tạo, đảm bảo an toàn cho sức khỏe của bé.
- Mẹ có thể hoàn toàn yên tâm khi cho bé thưởng thức bột ăn dặm Humababy.
Tiện lợi, nhanh chóng, mẹ nhàn tênh!
- Chỉ cần pha với nước ấm là có ngay bữa ăn thơm ngon, bổ dưỡng cho bé.
- Bao bì nhỏ gọn, dễ dàng mang theo khi đi chơi, du lịch, giúp mẹ chăm sóc bé yêu mọi lúc mọi nơi.
Đừng để sự bận rộn làm cản trở việc chăm sóc bé yêu. Hãy để Bột ăn dặm Humababy Vị Óc Chó, Cà Rốt đồng hành cùng mẹ, mang đến cho bé những bữa ăn đầu đời thật vui, thật ngon miệng và đầy đủ dưỡng chất, ngay cả khi mẹ không có nhiều thời gian!
